LUCES, CÁMARA, ACCIÓN... Jesus Christ Superstar

En 1968 e 1969 dous rapaces ingléses estiveron moi ocupados. Levaban desde 1965 facendo cancións, pero desta vez decidiron facer algo máis rotundo: unha "Opera Rock".  Da música encargaríase Andrew Lloyd Weber, nado nunha familia de músicos e con 21 anos... quen dixo medo!?  As letras serían cousa de  Tim Rice que, daquela, tiña 25 anos.

E que tema pensades que buscaron para representar con cancións e bailes rockeros? Uffff! pois escolleron "os últimos 8 días na vida de Jesucristo visto polos ollos de Judas". O argumento conta como unha compañía de artistas chega a un remoto lugar do deserto onde van representar os derradeiros días na vida de Jesucristo mediante o canto e a danza. Segundo os actores van poñéndose as roupas das personaxes así van comportándose dun xeito máis humano e distante da versión biblíblica. Conseguiron gravar o disco, e como foi un éxito enorme, atoparon os cartos que precisaban  para montar o musical nos escenarios de Brodway e despois facer a película.

Moitas son as cancións destacadas, pero imos fixarnos nesta que canta Judas.

 Velaquí a texto en castelán:

 1

Fíxate nesta melodía e comenta se hai algo que chame a túa atención:

Analiza estas dúas frases melódicas:

*  Teñen algunha semellanza?

*  Cales son as diferencias?

Lembra a melodía inicial. Veremos de engadirlle unha letra para cantala:

2

Presta atención a esta melodía. Recoñeces todos os seus elementos?

Engadirémoslle una letra para poder cantala.

3

Intenta reproducir este esquema rítmico con percusións corporais,

Imos engadirlle un texto. A primeira parte xa está preparada, haberás de completala.

Imos xogar coas distintas melodías e ritmos organizados en dous grupos. 

Seguiremos esta secuencia:

1 - Tutti

2- Grupo A

3 - Grupo B

1 - Tutti

Estos anacos forman parte dunha canción.

*  Serás quen de localizalos? 
*  En que orde van?

*  Algún se repite?

 Se picas no icono de MUSESCORE atoparás a partitura interactiva en Versión piano

Velaí queda a partitura para que vos animedes a disfrutares tocándoa.

LUCES, CÁMARA. ACCIÓN... A panteira rosa

A PANTEIRA ROSA é unha comedia que enrédase arredor dun extraordinario diamante de cor rosa... o ladrón que quere roubalo... e o inspector de policía Jacques Clouseau que quere impedilo. Blake Edwards (o director) quixo que a película arrincase dun xeito orixinal, distinto, con moita animación!!! Os títulos de crédito tanto do principio como do final da película haberían de ser debuxos animados. Lembrouse dun debuxante que inventara ó coello Bugs Bunny, o porquiño Porky, o paxaro Piolín, o gato Silvestre e pediulle (a Friz Freleng) que lle debuxara unha panteira rosa, muda, elegante e graciosa... A maxia envolvente deste personaxe completouna o compositor Henry Mancini cunha famosísima melodía de jazz.

Cabecera e créditos da película 1963

Henri Mancini escribiu o tema musical da Panteira Rosa para ser interpretado por un SAXO TENOR. Este instrumento "naceu" en 1840 e o seu pai foi o clarinetista belga Adolf Sax. Este home estaba empeñado en corrixir e mellorar o seu clarinete: quería conseguir a forza do son dos instrumentos de metal pero coas calidades de son dos instrumentos da madeira. E así nace a FAMILA DOS SAXOFÓNS: un tubo de latón que se ensancha en forma de campá e ten 20 ou 23 buratos que abren e pechan chaves.  O instrumento ten unha boquilla semellante á do clarinete, e tamén leva unha palleta de cana. Esta familia de instrumentos é moi frecuente nas bandas de música (militares ou civiles) pero onde ten mellor acollida é entre os músicos de jazz.

Para que poidas valorar as cualidades sonoras deste instrumento, velaquí vai unha versión da melodía da Pantera Rosa pero, atención, sen saxo!!!

A gran sona que conseguiu o "debuxo animado" que aparecía na cabeceira da película animou á empresa cinematográfica UNIVERSAL STUDIOS a producir 156 curtametraxes  de "animación" coa Panteira Rosa coma protagonista: humor visual banda sonora rítmica. E despois chegaría "O espectáculo da Panteira Rosa" emitido  polas televisións de finais dos anos 60, os bonecos e os xogos e máis películas e...  Velaí vai un dos capítulos de debuxos animados que ten moito que ver co noso tema: A Música. Nos vos a derradeira imaxe da historia... hai sorpresa.

THE PINK PANTER IN "PINK, PLUNK, PLINK"

Lembras cales son as cores básicas? Que mistura haberás de facer para obter outras cores? Practica un pouco dándolle cor a este debuxo da Panteira Rosa. Clica na imaxe. 

LUCES, CÁMARA, ACCIÓN... Almorzo con diamantes

Se decides ver "ALMORZO CO DIAMANTES" disfrutarás dunha comedia romántica que narra a relación de dous parárasitos que resolven a súa rutina diaria grazas ás persoas que conseguen embeleñar. En 1961 o director Blake Edwards convertiu en imaxes a historia imaxinada por Truman Capote e o compositor Henry Mancini escribiu a música que acompaña a estes dous seres infelices perdidos no caos da súa vida. 

 Henry Mancini escribió Moon River ex profeso para Audry Hepburn. A imaxe dunha muller cunha guitarra o pelo recién lavado nunha ventana describen tamén o desamparo, a soedade e, ó mesmo tempo, a ansia por sobrevivir.

A actriz Audry Hepburn acadou moita sona interpretando a esta "sofisticada buscavidas". Na escuridade das salas de cine quedamos abraiados por actitudes vitais que non resistirían unha análise polo miúdo e con sentidiño. As películas e as cancións promocionan modelos e pautas de relacións baseadas no "amor romántico". O mito do "amor romántico" fai medrar en nós espectativas e falsas verdades que poden chegar a confundirnos. Artéllase arredor dalgunhas premisas que vos animo a analizar nas titorías:

* Temos unha "media laranxa"... O que equivale a dicir que somos seres incompletos e que precisamos de alguén para conseguir a felicidade.

*  O amor pode con todo... O que ven sendo que cando hai afecto non hai conflictos ou que se hai conflictos non hai afecto, e tamén que "por amor" deberiamos soportar o que aconteza.

* A persoa amada enche toda a túa vida... O que significaría que as aspiracións personais e as relacións con outras persoas teñen unha importancia menor fronte á persoa amada

* Os ciumes son unha proba de amor... Deste xeito a inseguridade, a desconfianza, a dependencia, o control da outra persoa puideran entenderse como algo producto do amor.

* Chegará o "amor da miña vida"... É dicir que nin o tempo, nin os acontecementos, nin a evolución persoal variarán a relación amorosa.

Velaí o texto da canción MOON RIVER en inglés e a súa tradución.

RÍO DE LÚA

Río de lúa, más de unha milla de ancho

Voute  cruzar á moda algún día,

Vello creador de soños,

esnaquizas corazóns ...

onde vaias,

Sigo a túa ruta.

Dous vagabundos, para ver o mundo

Hai tanto mundo para ver

Os dous procuramos o mesmo arco da vella

Agárdanos ó final da curva ...

Meu fiel amigo,

O río de lúa e máis eu.

MOON RIVER 

Moon river, wider than a mile

I'm crossin' you in style some day,

Old dream maker,

You heartbreaker ...

Wherever you're goin',

I'm goin' your way.

Two drifters, off to see the world

There's such a lot of world to see

We're after the same rainbow's end

Waitin' 'round the bend ...

My huckleberry friend,

Moon River, and me.

O éxito desta melodía foi recoñecido cun Oscar. Se navegas pola rede poderás atopala en moitas, moitísimas versións.

A versión de Aretha Franklin

 A versión de Barbra Streisand

 A versión de Louis Amstrong

A versión do pianista de Brad Mehldau

Esta melodía é ben sinxela. O alumnado de 5º de primaria somentes descubrirá a dixitación dunha nova nota. Clica no enlace e chegarás a PARTYFLAUTA onde agárdante os recursos que precisas para poder tocala.

       

PARTYFLAUTA para tocar MOON RIVER coa frauta

Velaí a partitura

Velaí un vídeo para axudarte coa dixitación

LUCES, CÁMARA... ACCIÓN: Curtametraxes para entenderse

Como temos por diante a celebración do Día da Paz e da Non violencia velaquí quedan algunhas curtametraxes de interese para visionar nas aulas con alumnado de distintas idades.

 DALLE FORMA-COR-PAZ Ó TEU DIÁLOGO

 ABRAZOS

 A PONTE

LOU

FOR THE BIRDS

MOBIL

A FLOR MÁIS GRANDE DO MUNDO

 TRES PEQUENAS PUNTADAS

THIS LAND IS MINE

 

BEAR STORY

 

 

24 DEBUXOS POR SEGUNDO

Velaquí vai outra escolma de debuxos animados "musicais". En 1935 estrenouse esta historia producida por Disney. Os habitantes do País do Jazz e do País da Sinfonía descubrirán que teñén moitísimas cousas en común.

O ruso Nikolai Rimsky-Kordakov escribiu a ópera "O Conto do Zar Saltán". O príncipe transfórmase en moscardón para visitar ó seu pai. Esta famosísima melodía é a base musical desta peza de debuxos animados.

Opéra Imaginaire é un traballo de Pascal Roulin para a televisión pública francesa en 1993. Opéra Imaginaire contén doce extractos dalgunhas das arias de ópera máis populares, animadas por artistas europeos con distintas técnicas, que van desde a plastilina ás imáxes de síntese 3D.  

Velaí un cachiño da  Traviata (Verdi) 

E a famosísima aria "La dona é mobile" que Verdi incluiu na ópera Rigoletto

Melody Street escomenzou como serie de televisión en EEUU para achegas ás nenas e nenos á musica. Logo fixeron a película, as apps e todo o demáis...   Velaquí queda a súa peculiar versión do "Rondó alla turca" de Wolfang Amadeus Mozart.

No ano 1999 a empresa Disney fixo un novo traballo de animación utilizando como base fragmentos obras sinfónicas de grandes músicos. Un dos compositores seleccionados foi o americano George Gershwin. Disfrutade con esta deliciosa "Rapsody in blue" 

LUCES, CÁMARAS, ACCIÓN... Casablanca

 As películas tratan das cousas que lle preocupan a xente. En 1942 o mundo estaba dividido en dous bloques enfrentados nunha Guerra Mundial e, daquela, moitas películas falaban da guerra. A acción transcurre en Casablanca, é unha cidade marroquí na costa de atlántica de África que servíu de punto de saída a moitos europeos que fuxían da guerra. Na trama mistúranse militares da Gestapo, heroes da resistencia, buscavidas con historias de amor e desamor.

Rodada completamente nun plató, é unha das películas máis famosas da historia do cine.

   

Millóns de persoas houberon de deixar para sempre ó seu país, ás suas xentes fuxindo das guerras que destrozaron Europa na primeira metade do século XX. Moitas destas persoas, atoparon traballo na industria cinematográfica americana. MAX STEINER, o responsable da música de Casablanca foi un deles. Este estupendo músico, que naceu en Austria, foi quen de cambiar o xeito de facer música para as películas. Escollía un fragmento musicai para identificar a personaxes, situacións  ou lugares e repetía ese fragmento cada vez que a acción o pide. Nesta película utilizou dúas melodías que xorden unha e outra vez: o himno francés "A Marsellesa" que representa a loita da Resistencia contra os nazis, e a canción 
"As time goes by" que representa a historia de amor entre Rick e Ilsa. Por certo, a Max Steiner non lle gustaba nada de nada esta canción (que ademáis non era súa), intentou cambiala por outra, pero xa non foi posible volver a rodar a escena do bar.

Velaí a famosísima "escena do piano" na que sona a canción de amor de Rick e Ilsa.

 

Presta moita atención. Afina o teu ouvido para identificar esa melodía nesta "Suite" que recolle distintos fragmentos musicais da película. 

* Cantas veces recoñeces a canción "As time goes by"?

* Cantas veces recoñeces "A Marsellesa"?

 Agora que xa coñeces a melodía, identifica e ordena os distintos fragmentos da partitura:

1

2

3

 

 

4

5

6

Velaquí a partitura completa.

LUCES, CÁMARA, ACCIÓN... TOY STORY

Hai 24 anos, en novembro de 1995, as aventuras dun grupo de xoguetes transformaron completamente a historia do cine. Por primeira vez non se precisan nin cámaras, nin escenarios, nin actores para facer unha película. Somentes os ordenadores, as computadoras nas mans de profesionais técnicos especializados e... XA ESTÁ!  

TOY STORY é o resultado do traballo dun equipo de 110 persoas ( no ano anterior fora preciso o traballo de 800 persoas para facer a película O REI LEÓN).

TOY STORY foi o primeiro gran éxito dun grupo moi activo de creadores agrupados nunha empresa que chamaron PIXAR. Despois do éxito de TOY STORY  seguiron facendo moitas das películas que tedes disfrutado: Bichos, una aventura en miniatura (1997), Toy Story 2 (1999), Monstruos S.A. (2001), Buscando a Nemo (2003), Los Increíbles (2004), Cars (2006), Ratatouille (2007), WALL·E (2008), Up (2009) y Toy Story 3 (2010).

 Andy é un neno de 6 anos que ten moitos xoguetes: o vaquero Woody, o señor e a señora Pataca, Rex o tiranosaurio, a vaqueira Jessie, o cocho Hamm, o can Slinky, un exército de soldados de plástico... e moitos máis. O vaqueiro woody era xoguete preferido de Andy ata que polo seu aniversario recibe como agasallo o astronauta Buzz Lightyear. E así medra a trama coas liortas entre ámbolos dous xoguetes que devecen pola atención do neno.

A amistade, a rivalidade, os ciumes, a convivencia, a solidaridade, a complicidade, a reconciliación... son alguns dos aspectos que van aparecendo na historia.

Velaquí un dos temas musicais. Escoita esta versión para piano

Presta atención e intenta descubrir:

1.- En que compás está escrita

2. Que forma ten: Hai retrouso? Hai estrofas?

Velaquí queda a letra coa que imos traballar:

LUCES, CÁMARA... ACCIÓN: Tempos modernos

Adicaremos esta semana a un dos máis importantes creadores do século XX: Charles Chaplin, un inglés que en dez años pasou da pobreza absoluta a ser o home máis famoso do mundo. Actor, director, guionista, productor, músico... en 1923 chegou a ter o seu propio estudio cinematográfico onde rodaba as súas películas (somentes tiña 34 anos!) . Creou un mito universal; Charlot é o vagabundo torpe de roupas miserentas, costumes refinados e corazón sensible  que padece mil penurias. Nas súas películas  Charlot "sen falar", de xeito sutil e intelixente,  denunciaba as inxusticias dunha sociedade desigual e cruel  a través das andanzas daquel pobre desgraciado envolto en tristura que somentes pretendía ter algo que comer, mentres procuraba manter a dignidade.

Unha das películas de máis sona foi O RAPAZ, na que o vagabundo Charlot atópase un bebé abandoado e terase que ocupar do cativo. Velaí déixovos unha escena.

 O RAPAZ

(1921)

Fillo de dous cantantes ingleses, Chaplin conta nas súas memorias que, de pequeniño, a súa nai levábao canda ela á salas onde actuaba, por non o deixar só na habitación alquilada. A música foi un elemento fundamental na súa vida: medrou entre cancións de music-hall e, sen ir a clase, aprendeu a tocar o violín. Aínda que non sabía ler música e tampouco tiña idea de composición ou orquestación, foi o responsable da música das súas películas. Traballaba con músicos profesionais e asúbiáballes ou cantáballes a melodía que tiña na cabeza para que eles a escribiran. Nas súas memorias explica  como entendía a música nas películas:

  "Procurei compoñer música elegante e romántica para enmarcar as miñas comedias; en contraste co personaxe do vagabundo, a música deulles unha dimensión emocional. Os arreglistas musicais rara vez comprendían isto. Eles querían que a música fora divertida. Pero explicáballes que eu non quería competencia, que quería que a música fose un contrapunto entre o  grave e o encanto para expresar o sentimento."

En 1931 ainda que en tódolos cines proxetábanse xa películas sonoras, Chaplin renunciou a incorporar diálogos en Luces da cidade. Charlot seguirá mudo, pero a música será o elemento sonoro que reforzará ás imaxes. O vagabundo pasa por mil avatares por mor de axudar á florista cega da que está namorado. Na escena que vos propoño, o vagabundo participa nunha competición de boxeo para conseguir cartos. Fixádevos na música que utiliza: unha melodía de violíns acompaña as imaxes da pelexa na que os movementos son unha exacta coreografía.

LUCES DA CIDADE

(1931)

Música de Charles Chaplin

Na película Tempos modernos, Chaplin  propón unha divertida crítica sobre a sociedade capitalista filla da revolución industrial. Charlot é un obreiro nunha fábrica e así temos imaxes das tareas rutinarias, das cadenas de montaxe, as obsesións pola rapidez e a productividade. Terco, Chaplin manténse nos seus criterios e non inclúe diálogos na película, pero iso si, hai un acompañamento musical contínuo. Disfrutade da escena da cadea de montaxe da fábrica.

TEMPOS MODERNOS
(1936)

  A primeira vez que se oirá a voz de Chaplin na pantalla será nesta mesma película Tiempos modernos. Que idioma pode falar Charlot sen perder nada da súa universalidade?  Pois velaquí a xenialidade de Chaplin: o seu vagabundo seguirá sendo un mito universal, o seu idioma é de tod@s porque é inventado. Charlot  canta un cuplé intelixible.

 Velaquí vos queda a primeira vez que o mundo escoitou a voz de Charlot. 

 

Chaplin deixou moi clara a súa posición política na película O GRAN DICTADOR, unha crítica veraz e feroz do nacismo, unha denuncia clara de Hitler e as súas propostas racistas.
Chaplin fai os dous personaxes principais: un despiadado dictador fascista, e un barbeiro xudeo perseguido. 
Velaquí quedan dúas escenas para disfrutar da creatividade deste estupendo actor. Fixádevos o tratamento musical tan diferenciado destas dúas xoias que, ademáis, na película son sucesivas.

O GRAN DICTADOR

(1940)

Gargalladas e bágoas van xuntiñas no  argumento de Candilejas, a historia dun vello actor de vodevil que recolle na súa casa a una bailarina que se intentou suicidar. Chaplin agasallounos unha estupenda escena con outro dos grandísimos xenios do cine mudo: Buster Keaton. Disfrutade coa expresividade e os acenos dun e o hieratismo do outro,  o violín desafinado de Chaplin e o piano atrapallado de Buster Keaton.

Chaplin e Keaton

CANDILEJAS

(1952)

LUCES, CÁMARA... ACCIÓN: A guerra das galaxias

En maio de 1977 George Lucas conseguiu que a súa película STAR WARS chegase por fin ós cines. Para él e o seu equipo foi acadar un soño, superando as enormes dificultades das innovacións técnicas que complicaron a rodaxe. Pero nunca imaxinaron que esa película ía revolucionar o cine nin que sería un fenómeno de cultura popular mundial reflectido en once películas, series de televisión, novelas, historietas, cromos, videoxogos, xogos de mesa, xogos de rol, disfraces, bonecos, concertos...

 A GUERRA DAS GALAXIAS

1977

 Música John Williams

O  compositor neoyorquino John Williams  preparou unha partitura con elementos da música clásica como a obertura, ou o leitmotiv para identificar a personaxes.  Inspirado en composicións clásicas, rexeitou a música electrónica e volveu a utilizar a sonoridade dunha orquestra sinfónica.

Hoxe imos coñecer polo miúdo o tema principal desta película. Comezamos por aprender un ritmo que transformaremos en percusións corporais.

 Engadimos texto para convertilo en ritmo verbal

 Continuamos cantando ese texto sobre unha melodía

 Esta é a partitura para frauta

A GUERRA DAS GALAXIAS

(STAR WARDS) 

E velaí a dixitación 

LUCES, CÁMARA...ACCIÓN: Vaqueiros, indios e soldados no Oeste

As aventuras e desventuras dos aventureiros que cruzaron Norteamérica para instalarse na costa Oeste foron narradas en tantas películas que forman un xénero cinematográfico por si mesmo.

Entre 1940 e 1960 as películas do Oeste estiveron de moda. Daquela EEUU estaba a se converter na primeira potencia do mundo, pero como é un país moi novo, deciciu contar  como se formou. As películas "do Oeste" relatan as aventuras das moreas de persoas que abandonaron Europa na procura dunha vida digna e, coa intención de construires un futuro, cruzaron o continente en caravanas pasando mil e unha calamidades. Indios, vaqueiros, granxeiros, mineiros, bandoleiros, salteadores, soldados... enchen as películas do oeste. Mulleres poucas: a esposa, a noiva, a filla, as bailarinas do saloon e, como moito, algunha tendeira ou algunha mestra... Quedan aínda moitas historias por contar.

As películas "do oeste" destes anos amosan a beleza de EEUU. A cámara retratan os enormes espazos naturais e baleiros: as grandes pradeiras, as enormes montañas, os caudalosos ríos... As personaxes son heroes, fortes, honestos e valentes que afrontan todas e cada unha das penurias que a vida lles presenta. A música que acompaña estas imaxes tamén é grandiosa con enormes orquestas e armonizacións poderosas. As películas clásicas do Oeste inventan un pasado de heroes, proezas e fazañas.

A dilixencia

(1939)

Horizontes de grandeza

(1958)

Música Jerome Moross

O tesouro de Sierra Madre

(1948)

Música de Max Steiner

Solo ante el peligro

(1952)

Música de Dimitri Tiomkin

Os sete magníficos

(1960)

Música de Elmer Berstein

Pero a nos anos 60 Sergio Leone e Ennio Morricone conseguiron encher as salas de cine cos seus spaguetti western. A primeira película que rodaron foi POR UNHA PRESA DE DÓLARES (1964). O éxito animounos a rodar no ano seguinte A MORTE TIÑA UN PREZO (1965). E como a cousa funcionaba, de seguido rodaron a terceira: O BO, O FEO E O MALO (1966). Non houbo máis porque Sergio Leone morreu, pero esas tres películas revolucionaron a historia do cine. Veredes por que.

Sergio Leone conta historias de buscavidas, tramposos, violentos, simples, que intentan sobrevivir nun mundo duro e hostil. Sergio Leone retrata unha sociedade sen heroes, máis salvaxe, máis real e posibel nunha época moi difícil.

 A música é un elemento fundamental nestas películas. xa non hai grandes orquestras porque Ennio Morricone utiliza todo canto se lle ocorre: instrumentos tradicionais, instrumentos electrónicos, coros, asubíos... Cada personaxe está acompañado e definido por un son distinto: unha frauta, un birimbao, o carrillón do reloxo... Morricone compuña a música antes de que se rodase a película, e así Sergio Leone podía usala como música de fondo na rodaxe. Deste xeito imaxes e música encaixan con precisión.

Por unha presa de dólares

(1964)

Música de Ennio Morricone

A morte tiña un prezo

(1965)

Música de Ennio Morricone

O bo, o feo e o malo

(1966)

Música de Ennio Morricone