UN MAR DE MÚSICAS

O alumnado de quinto de primaria vai visitar o Acuario da Coruña. Velaí unha estupenda oportunidade para achegarnos ó mar imaxinado - suxerido - recreado por músicos e músicas de diferentes épocas e culturas.

O francés Camile Saint Saëns titulou ACUARIO a unha das pezas do seu "Carnaval dos animais". Escoitádea e xa me diredes se consegue recrear o ambiente acuático e o deambular das distintas especias na auga.

ACUARIO (Carnaval dos animais. 1886)

Camile saint Saens

 O ruso NicolaiRimsky Korsakov decidiu contar unha das historias das Mil e Unha Noites nun ballet. Sherezade e Simbad vestíronse con mallas e zapatillas e seguen a percorrer os teatros do mundo. Rimsky pertenceu á Armada Imperial Rusa e todo o seu amor polo océano e o coñecemento que del tiña deixouno saír nesta obra

O MAR E O BARCO DE SIMBAD (SHEHEREZADE, 1888)

 Nikolai Rimsky-Korsakov

 

 Nestes días estase a cumprir os vinte anos da estrea dunha serie da TVG que fixo historia: MAREAS VIVAS. Ambentada nunha aldea da Costa da Morte (Portozás/Laxe) contaba a cotidianeidade das distintas persoas que viven nun pobo do mariñeiro. Velaí a música de Mercedes Peón que foi a cabeceira musical da serie.

MAREAS VIVAS (1999)

MERCEDES PEÓN

 

No Acuario de A Coruña están a ter problemas porque un ha das quenllas estase a dar tremendas comilonas engulindo ós seus compañeiros de piscina. John Williams compuso a banda sonora dunha película de "terror marino". Isto foi no ano 1975 e o director era un novísimo Steven Spilberg. Unha terrible quenlla branca ataca a bañistas nunha praia. O escuro son dunha tuba interpretando dúas notas insistentemente transmítenos a sensación de perigo oculto.

  

QUENLLA (1975)

JOHN WILLIAMS 

En 1970 un compositor francés preocupado pola relación entre natureza e tecnoloxía, adicou oito meses a un proxecto musical que titulou OXYGÈNE. Hai que matizar que Jean Michel Jarre traballa música electrónica. De xeito que instalouna cociña do seu apartamento dous sintetizadores e unha gravadora de oito pistas (material que hoxe chamaríamos prehistórico). A peza que vos deixo aquí foi utilizada polo oceanógrafo Jacques Cousteau para a súa película PALAWAN, O ÚLTIMO REFUXIO.

OXYGÈNE (part 1). 1976

JEAN MICHEL JARRE

En 1989, a empresa Walt Disney Pictures estrenou unha película basada no conto de H. C. Andersen A SEREIÑA. Dúas persoas encargáronse da compor a música: Alan Merken e Howard Ashman. Nunha das cancións con máis sona desta película con ritmo de calypso (un xénero musical do mar Caribe), o caranguexo Sebastián intenta convencer á sereiña Ariel das vantaxes dunha vida sen preocupacións baixo o mar fronte ós inconvintes da vida humana. 

BAIXO Ó MAR (A SEREIÑA, 1989)

A. MERKEN e H. ASHMAN

Unha empresa australiana levou adiante un experimento ben interesante para estudar a comunicación entre humanos e animais. A música son diferentes ondas emitidas en distintas frecuencias. Non todas as especies poden sentir as mesmas frecuencias pero é unha os sons son un xeito de comunicación entre animais e humanos.  Preparouse unha peza musical para as baleas utilizando os patrón dos seus sons pero armonizada para interpretada por un orquestra. A orquestra interpretou a peza desde unha balsa e con altavoces marinos transmitiron a música no fondo do mar. Gravaron a experiencia. Velaí queda.

WHALESONG.
OPTUS

P.D. Isto REALMENTE foi un anuncio dunha compañía australiana de telecomunicacións. A balea do vídeo é DIXITAL... Alerta: comproba e confirma os datos que recolles na rede!!!

LUCES, CÁMARA... ACCIÓN: Curtametraxes para entenderse

Como temos por diante a celebración do Día da Paz e da Non violencia velaquí quedan algunhas curtametraxes de interese para visionar nas aulas con alumnado de distintas idades.

 DALLE FORMA-COR-PAZ Ó TEU DIÁLOGO

 ABRAZOS

 A PONTE

LOU

FOR THE BIRDS

MOBIL

A FLOR MÁIS GRANDE DO MUNDO

 TRES PEQUENAS PUNTADAS

THIS LAND IS MINE

 

BEAR STORY

 

 

24 DEBUXOS POR SEGUNDO

Velaquí vai outra escolma de debuxos animados "musicais". En 1935 estrenouse esta historia producida por Disney. Os habitantes do País do Jazz e do País da Sinfonía descubrirán que teñén moitísimas cousas en común.

O ruso Nikolai Rimsky-Kordakov escribiu a ópera "O Conto do Zar Saltán". O príncipe transfórmase en moscardón para visitar ó seu pai. Esta famosísima melodía é a base musical desta peza de debuxos animados.

Opéra Imaginaire é un traballo de Pascal Roulin para a televisión pública francesa en 1993. Opéra Imaginaire contén doce extractos dalgunhas das arias de ópera máis populares, animadas por artistas europeos con distintas técnicas, que van desde a plastilina ás imáxes de síntese 3D.  

Velaí un cachiño da  Traviata (Verdi) 

E a famosísima aria "La dona é mobile" que Verdi incluiu na ópera Rigoletto

Melody Street escomenzou como serie de televisión en EEUU para achegas ás nenas e nenos á musica. Logo fixeron a película, as apps e todo o demáis...   Velaquí queda a súa peculiar versión do "Rondó alla turca" de Wolfang Amadeus Mozart.

No ano 1999 a empresa Disney fixo un novo traballo de animación utilizando como base fragmentos obras sinfónicas de grandes músicos. Un dos compositores seleccionados foi o americano George Gershwin. Disfrutade con esta deliciosa "Rapsody in blue" 

LUCES, CÁMARAS, ACCIÓN... Casablanca

 As películas tratan das cousas que lle preocupan a xente. En 1942 o mundo estaba dividido en dous bloques enfrentados nunha Guerra Mundial e, daquela, moitas películas falaban da guerra. A acción transcurre en Casablanca, é unha cidade marroquí na costa de atlántica de África que servíu de punto de saída a moitos europeos que fuxían da guerra. Na trama mistúranse militares da Gestapo, heroes da resistencia, buscavidas con historias de amor e desamor.

Rodada completamente nun plató, é unha das películas máis famosas da historia do cine.

   

Millóns de persoas houberon de deixar para sempre ó seu país, ás suas xentes fuxindo das guerras que destrozaron Europa na primeira metade do século XX. Moitas destas persoas, atoparon traballo na industria cinematográfica americana. MAX STEINER, o responsable da música de Casablanca foi un deles. Este estupendo músico, que naceu en Austria, foi quen de cambiar o xeito de facer música para as películas. Escollía un fragmento musicai para identificar a personaxes, situacións  ou lugares e repetía ese fragmento cada vez que a acción o pide. Nesta película utilizou dúas melodías que xorden unha e outra vez: o himno francés "A Marsellesa" que representa a loita da Resistencia contra os nazis, e a canción 
"As time goes by" que representa a historia de amor entre Rick e Ilsa. Por certo, a Max Steiner non lle gustaba nada de nada esta canción (que ademáis non era súa), intentou cambiala por outra, pero xa non foi posible volver a rodar a escena do bar.

Velaí a famosísima "escena do piano" na que sona a canción de amor de Rick e Ilsa.

 

Presta moita atención. Afina o teu ouvido para identificar esa melodía nesta "Suite" que recolle distintos fragmentos musicais da película. 

* Cantas veces recoñeces a canción "As time goes by"?

* Cantas veces recoñeces "A Marsellesa"?

 Agora que xa coñeces a melodía, identifica e ordena os distintos fragmentos da partitura:

1

2

3

 

 

4

5

6

Velaquí a partitura completa.

LUCES, CÁMARA, ACCIÓN... TOY STORY

Hai 24 anos, en novembro de 1995, as aventuras dun grupo de xoguetes transformaron completamente a historia do cine. Por primeira vez non se precisan nin cámaras, nin escenarios, nin actores para facer unha película. Somentes os ordenadores, as computadoras nas mans de profesionais técnicos especializados e... XA ESTÁ!  

TOY STORY é o resultado do traballo dun equipo de 110 persoas ( no ano anterior fora preciso o traballo de 800 persoas para facer a película O REI LEÓN).

TOY STORY foi o primeiro gran éxito dun grupo moi activo de creadores agrupados nunha empresa que chamaron PIXAR. Despois do éxito de TOY STORY  seguiron facendo moitas das películas que tedes disfrutado: Bichos, una aventura en miniatura (1997), Toy Story 2 (1999), Monstruos S.A. (2001), Buscando a Nemo (2003), Los Increíbles (2004), Cars (2006), Ratatouille (2007), WALL·E (2008), Up (2009) y Toy Story 3 (2010).

 Andy é un neno de 6 anos que ten moitos xoguetes: o vaquero Woody, o señor e a señora Pataca, Rex o tiranosaurio, a vaqueira Jessie, o cocho Hamm, o can Slinky, un exército de soldados de plástico... e moitos máis. O vaqueiro woody era xoguete preferido de Andy ata que polo seu aniversario recibe como agasallo o astronauta Buzz Lightyear. E así medra a trama coas liortas entre ámbolos dous xoguetes que devecen pola atención do neno.

A amistade, a rivalidade, os ciumes, a convivencia, a solidaridade, a complicidade, a reconciliación... son alguns dos aspectos que van aparecendo na historia.

Velaquí un dos temas musicais. Escoita esta versión para piano

Presta atención e intenta descubrir:

1.- En que compás está escrita

2. Que forma ten: Hai retrouso? Hai estrofas?

Velaquí queda a letra coa que imos traballar:

LUCES, CÁMARA... ACCIÓN: Tempos modernos

Adicaremos esta semana a un dos máis importantes creadores do século XX: Charles Chaplin, un inglés que en dez años pasou da pobreza absoluta a ser o home máis famoso do mundo. Actor, director, guionista, productor, músico... en 1923 chegou a ter o seu propio estudio cinematográfico onde rodaba as súas películas (somentes tiña 34 anos!) . Creou un mito universal; Charlot é o vagabundo torpe de roupas miserentas, costumes refinados e corazón sensible  que padece mil penurias. Nas súas películas  Charlot "sen falar", de xeito sutil e intelixente,  denunciaba as inxusticias dunha sociedade desigual e cruel  a través das andanzas daquel pobre desgraciado envolto en tristura que somentes pretendía ter algo que comer, mentres procuraba manter a dignidade.

Unha das películas de máis sona foi O RAPAZ, na que o vagabundo Charlot atópase un bebé abandoado e terase que ocupar do cativo. Velaí déixovos unha escena.

 O RAPAZ

(1921)

Fillo de dous cantantes ingleses, Chaplin conta nas súas memorias que, de pequeniño, a súa nai levábao canda ela á salas onde actuaba, por non o deixar só na habitación alquilada. A música foi un elemento fundamental na súa vida: medrou entre cancións de music-hall e, sen ir a clase, aprendeu a tocar o violín. Aínda que non sabía ler música e tampouco tiña idea de composición ou orquestación, foi o responsable da música das súas películas. Traballaba con músicos profesionais e asúbiáballes ou cantáballes a melodía que tiña na cabeza para que eles a escribiran. Nas súas memorias explica  como entendía a música nas películas:

  "Procurei compoñer música elegante e romántica para enmarcar as miñas comedias; en contraste co personaxe do vagabundo, a música deulles unha dimensión emocional. Os arreglistas musicais rara vez comprendían isto. Eles querían que a música fora divertida. Pero explicáballes que eu non quería competencia, que quería que a música fose un contrapunto entre o  grave e o encanto para expresar o sentimento."

En 1931 ainda que en tódolos cines proxetábanse xa películas sonoras, Chaplin renunciou a incorporar diálogos en Luces da cidade. Charlot seguirá mudo, pero a música será o elemento sonoro que reforzará ás imaxes. O vagabundo pasa por mil avatares por mor de axudar á florista cega da que está namorado. Na escena que vos propoño, o vagabundo participa nunha competición de boxeo para conseguir cartos. Fixádevos na música que utiliza: unha melodía de violíns acompaña as imaxes da pelexa na que os movementos son unha exacta coreografía.

LUCES DA CIDADE

(1931)

Música de Charles Chaplin

Na película Tempos modernos, Chaplin  propón unha divertida crítica sobre a sociedade capitalista filla da revolución industrial. Charlot é un obreiro nunha fábrica e así temos imaxes das tareas rutinarias, das cadenas de montaxe, as obsesións pola rapidez e a productividade. Terco, Chaplin manténse nos seus criterios e non inclúe diálogos na película, pero iso si, hai un acompañamento musical contínuo. Disfrutade da escena da cadea de montaxe da fábrica.

TEMPOS MODERNOS
(1936)

  A primeira vez que se oirá a voz de Chaplin na pantalla será nesta mesma película Tiempos modernos. Que idioma pode falar Charlot sen perder nada da súa universalidade?  Pois velaquí a xenialidade de Chaplin: o seu vagabundo seguirá sendo un mito universal, o seu idioma é de tod@s porque é inventado. Charlot  canta un cuplé intelixible.

 Velaquí vos queda a primeira vez que o mundo escoitou a voz de Charlot. 

 

Chaplin deixou moi clara a súa posición política na película O GRAN DICTADOR, unha crítica veraz e feroz do nacismo, unha denuncia clara de Hitler e as súas propostas racistas.
Chaplin fai os dous personaxes principais: un despiadado dictador fascista, e un barbeiro xudeo perseguido. 
Velaquí quedan dúas escenas para disfrutar da creatividade deste estupendo actor. Fixádevos o tratamento musical tan diferenciado destas dúas xoias que, ademáis, na película son sucesivas.

O GRAN DICTADOR

(1940)

Gargalladas e bágoas van xuntiñas no  argumento de Candilejas, a historia dun vello actor de vodevil que recolle na súa casa a una bailarina que se intentou suicidar. Chaplin agasallounos unha estupenda escena con outro dos grandísimos xenios do cine mudo: Buster Keaton. Disfrutade coa expresividade e os acenos dun e o hieratismo do outro,  o violín desafinado de Chaplin e o piano atrapallado de Buster Keaton.

Chaplin e Keaton

CANDILEJAS

(1952)

10 NA CAMA. Un conto para subir e baixar

Anne Gedges é unha fotógrafa australiana que  leva moitos, moitísimos anos facendo divertidas e ocurrentes fotos de bebés. E con estas imaxes conseguiu crear un imperio de calendarios, axendas, puzles, disfraces infantiles... e libros dos que xa vendeu 19 millóns de copias. Hoxe imos coñecer e disfrutar cun deles.

10 NA CAMA é unha cantiga infantil para moi útil para aprender a contar os 10 primeiros números. Anne Geddes convértea nun libro de fotos.

Dez bebés durmen na cama. No máis profundo do sono, un  deles rola pola cama ata chegar ós pés.
9 bebés durmen na cabeceira da cama e un durme ós pes. No máis profundo do sono, un deles rola pola cama ata chegar ós pés.
8 bebés duemen na cabeceira da cama e dous durmen ós pes...
...
10 bebés durmen ós pes dunha cama. No máis profundo do sono, un deles rola pola cama ata chegar á cabeceira...
 ...


Aproveitaremos este conto para cachegarmos a alguns conceptos de Linguaxe Musical (Escala, Agudo, Grave, Ascendente, Descendente).

...

...

...

Velaí queda un vídeo do conto ilustrado por A. Geddes e a canción na voz dunha cativa.

 Deixo tamén o texto e a partitura